Ýurdumyzyň gündogar sebitinde ýerleşýän «Türkmennebit» döwlet konserniniň Seýdiniň nebiti gaýtadan işleýän zawodynda şu ýylyň ilkinji alty aýynyň jemleri boýunça önümçilik görkezijileriniň artandygy bellenildi. Hasabat döwründe kärhanada 12,7 müň tonna nebit ýol bitumy öndürilip, geçen ýylyň degişli döwri bilen deňeşdirilende önümçilikde 2,4 göterim ösüş gazanyldy. Geçen ýylyň ýanwar — iýun aýlarynda bu görkeziji 12,4 müň tonna deň bolup, bitum öndürilişiniň möçberi 300 tonna köpeldi. Bu barada «Nebit-gaz» gazeti habar berdi.
Dänew etrabynyň Seýdi şäherinde ýerleşýän bu iri senagat kärhanasy gündogar sebitdäki nebiti gaýtadan işleýän esasy merkezleriň biridir. Zawodda ýylda 6 million tonna nebiti ilkinji gaýtadan işlemäge niýetlenen ELOU-AWT-6 desgasy, ýylda 500 müň tonna benzini gaýtadan işleýän LÇ 35-11/500 katalitik riforming desgasy hem-de ýylylyk kuwwaty 37 müň 200 tonna deň bolan ýol bitumyny öndürýän ýörite desga bökdençsiz işleýär. Bu ýerde ýol bitumy bilen bir hatarda agyr we ýeňil wakuum gazoýly hem öndürilýär.
Nebit ýol bitumy ýol-ulag gurluşygyny ösdürmekde we asfalt-beton garyndylaryny taýýarlamakda iň zerur serişdeleriň biri bolup durýar. Önümiň hili ýollaryň berkligine hem-de howa şertlerine garşylygyna gönüden-göni täsir edýär. Şunlukda, bitum önümçiliginiň artdyrylmagy diňe bir nebitgaz senagaty üçin däl, eýsem, ýurdumyzyň ýol gurluşygy ulgamy üçin hem uly ähmiýete eýedir.
1989-njy ýyldan bäri hereket edýän bu kärhanada Ýaşyldepe, Gazojak we beýleki ýerli ýataklardan alynýan uglewodorod çig maly gaýtadan işlenilýär. Häzirki wagtda zawodda bitumdan başga-da A-80, A-92 we A-95 kysymly awtomobil benzinleri, dizel ýangyjy, mazut, ekstraksiýa benzini hem-de suwuklandyrylan gaz öndürilýär. Kärhananyň durnukly işlemegi sebitde täze iş orunlaryny saklamaga we ýerli çig maly netijeli peýdalanmaga ýardam berýär.
Ýylyň birinji ýarymynda gazanylan önümçilik ösüşi kärhananyň tehnologik enjamlarynyň netijeli peýdalanylmagynyň hem-de hünärmenleriň yhlasly zähmetiniň miwesidir. Ýol bitumynyň öndürilişiniň yzygiderli artdyrylmagy milli ykdysadyýetimiziň senagat kuwwatyny berkitmäge we ýollary döwrebaplaşdyrmaga uly goşant goşýar.
