744036, Türkmenistan, Aşgabat ş. Arçabil şaýoly, 56-njy jaýy
TM RU EN
"TÜRKMENGAZ" DÖWLET KONSERNI
GARAŞSYZ, BAKY BITARAP TÜRKMENISTAN
BEDEW BATLY AT-MYRADYŇ MEKANY
GARAŞSYZ, BAKY BITARAP TÜRKMENISTAN
BEDEW BATLY AT-MYRADYŇ MEKANY
Türkmenistanyň energiýa strategiýasy we bedew batly ösüş ýoly
11.08.2026

«Garaşsyz, baky Bitarap Türkmenistan — bedew batly at-myradyň mekany» şygary bilen geçýän ýyl ýurduň durmuşynda we ykdysadyýetinde täze ösüş tapgyry hökmünde häsiýetlendirilýär. Ýylyň ilkinji alty aýynda gazanylan makroykdysady netijeler, infrastruktura taslamalarynyň durmuşa geçirilmegi hem-de halkara hyzmatdaşlygynyň giňelmegi Türkmenistanyň durnukly ösüş strategiýasynyň yzygiderli amala aşyrylýandygyny görkezýär.

Türkmen jemgyýetinde ahalteke bedewi diňe bir milli buýsanç däl, eýsem, taryhy, medeni we ruhy gymmatlyklaryň nyşany hökmünde kabul edilýär. Şonuň üçin hem häzirki ösüş döwrüniň bedew bilen baglanyşdyrylmagy diňe bir göçme many däl, eýsem, ýurduň öňe barşyny häsiýetlendirýän milli düşünjä öwrüldi. Bu çemeleşme döwlet syýasatynda ösüş, ynam we geljege gönükdirilen maksatlaryň bitewüligini görkezýär.

Soňky ýyllarda Türkmenistanyň ähli sebitlerinde giň gerimli gurluşyk işleri alnyp barylýar. Täze ýaşaýyş toplumlary, bilim, saglygy goraýyş we medeni desgalar bilen bir hatarda, oba hojalyk önümlerini gaýtadan işleýän senagat kärhanalary, elewatorlar we suw süýjediji toplumlar ulanmaga berildi. Bu taslamalar diňe bir ykdysady kuwwaty ýokarlandyrman, eýsem, ilatyň ýaşaýyş derejesiniň hem yzygiderli gowulanmagyna hyzmat edýär.

Ýurduň ulag strategiýasy hem ösüşiň möhüm ugurlarynyň biri bolup durýar. Döwrebap awtomobil we demir ýol ulgamlarynyň döredilmegi, halkara üstaşyr geçelgeleriniň giňeldilmegi hem-de logistika mümkinçilikleriniň artdyrylmagy Türkmenistanyň Ýewraziýa giňişligindäki möhüm ulag merkezleriniň birine öwrülmegine şert döredýär. Bu ýagdaý sebitleýin söwda we ykdysady gatnaşyklary ösdürmek üçin täze mümkinçilikleri açýar.

Türkmenistanyň ösüş ýolunda her ýyl üçin kabul edilýän ýörite şygarlar aýratyn orun eýeleýär. Bu ýörelge diňe bir ýylyň ideýa mazmunyny kesgitlemek bilen çäklenmän, eýsem, döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugurlaryny jemgyýet bilen bitewileşdirýän möhüm gural bolup hyzmat edýär. Garaşsyzlyk, hemişelik Bitaraplyk, ýaşlar syýasaty we milli gymmatlyklary ösdürmek bilen bagly maksatlar jemgyýetçilik durmuşynyň ähli ugurlarynda giňden beýan edilýär.

Soňky ýyllarda öňe sürlen «Dialog — parahatçylygyň kepili» hem-de «Ösüş arkaly parahatçylyk» ýaly halkara başlangyçlar Türkmenistanyň daşary syýasatynyň esasy aýratynlyklarynyň birine öwrüldi. Bu garaýyşlar döwletleriň arasynda özara ynamy pugtalandyrmaga, hyzmatdaşlygy ösdürmäge hem-de parahatçylygy üpjün etmäge gönükdirilen häzirki zaman diplomatiýasynyň möhüm bölegi hökmünde halkara derejesinde giň goldaw tapýar. Şol sebäpli Türkmenistan dünýäniň köp sanly ýurtlary we abraýly halkara guramalary tarapyndan ynamdar hyzmatdaş hökmünde kabul edilýär.

Energetika pudagy ýurduň ykdysady ösüşiniň esasy hereketlendiriji güýji bolmagynda galýar. Uglewodorod serişdeleriniň baý gorlaryna eýe bolan Türkmenistan energiýa bazarlarynda öz ornuny pugtalandyrmak bilen bir hatarda, eksport ugurlaryny diwersifikasiýalaşdyrmaga aýratyn ähmiýet berýär. Bu strategiýa dünýä bazarlarynyň üýtgeýän şertlerinde energiýa howpsuzlygyny berkitmäge we uzak möhletleýin hyzmatdaşlygy ösdürmäge gönükdirilendir.

Türkmenistanyň energiýa hyzmatdaşlygynyň möhüm ugurlarynyň biri Türkmenistan — Hytaý halkara gaz geçirijisidir. 2009-njy ýylyň dekabrynda işe girizilen bu taslama dünýäniň iri tebigy gaz ýataklarynyň biri hasaplanýan «Galkynyş» gaz käniniň mümkinçiliklerini halkara bazarlar bilen baglanyşdyrdy. Şondan bäri iki ýurduň arasyndaky energetika hyzmatdaşlygy yzygiderli ösdürilip, sebitde strategik ähmiýete eýe bolan ugra öwrüldi.

Şol bir wagtyň özünde, täze nebit we gaz ýataklaryny özleşdirmek, döwrebap gaz geçiriji ulgamlaryny gurmak hem-de eksport ugurlaryny giňeltmek boýunça giň gerimli işler dowam etdirilýär. Energiýa serişdelerini dürli ugurlar arkaly dünýä bazarlaryna çykarmak Türkmenistanyň uzak möhletleýin ykdysady strategiýasynyň esasy ugurlarynyň biri bolup durýar.

Bu ugurda Türkmenistan — Owganystan — Pakistan — Hindistan halkara gaz geçirijisi aýratyn ähmiýete eýedir. Sebitara energetika hyzmatdaşlygynyň iri taslamalarynyň biri bolan bu gaz geçirijiniň doly durmuşa geçirilmegi diňe bir türkmen tebigy gazynyň täze bazarlara çykarylmagyny üpjün etmän, eýsem, oňa gatnaşýan ýurtlarda ykdysady ösüşiň çaltlanmagyna, täze iş orunlarynyň döredilmegine we durmuş şertleriniň gowulanmagyna hem güýçli itergi berer.

Türkmenistanyň häzirki ösüş strategiýasy ykdysady kuwwatyň artdyrylmagyny, döwrebap infrastruktura taslamalarynyň durmuşa geçirilmegini, energetika diplomatiýasynyň giňeldilmegini we parahatçylykly hyzmatdaşlygyň ösdürilmegini özara baglanyşykly ugurlar hökmünde alyp barýar. Şol sebäpli ýurt milli ösüş maksatlaryny halkara hyzmatdaşlygy bilen utgaşdyrýan, durnukly ösüşe gönükdirilen ugurlaryny yzygiderli kämilleşdirmegi dowam etdirýär.

Muhammetmyrat Atagarryýew

«Türkmennebit» döwlet konserniniň umumy bölüminiň baş hünärmeni

Türkmenistanyň demokratik partiýasynyň «Türkmennebit» döwlet konserniniň ilkinji partiýa guramasynyň başlygy